|
အပါယ္ပိတ္ တရား
အပါယ္ပိတ္ေအာင္ ႀကိဳးစားၾကဖို႔ တိုက္တြန္းျခင္း
၀ိပႆနာ အားမထုတ္ၾကျခင္းမွာ အားထုတ္နည္းကို
မွန္ကန္လြယ္ကူေသာနည္းျဖင့္ မသိရွိၾကျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။
အေၾကာင္းရင္းမွာ လူအမ်ားက ခက္ခဲသည္ဟု ထင္ေနျခင္းပင္ျဖစ္သည္။သတိပဌာန္တရား (၄)ပါးတြင္ ကာယာႏုပႆနာမွာ အပိုင္း(၆)ပိုင္း၊ ေ၀ဒနာမွာ
(၉)ပိုင္း၊ စိတၱာမွာ (၁၆)ပိုင္း၊ ဓမၼာမွာ (၅)ပိုင္း၊ အားလံုး
(၃၆)ပိုင္းရွိသည္။ကာယာႏုပႆနာ သတိပဌာန္ကို အထူးျပဳၿပီး ႐ႈမွတ္မည္ျဖစ္လို႔ ပထမအေနႏွင့္
အာနာပါနပဗၺမွ "အာနာ ပါနကမၼ႒ာန္း" ကို ႐ႈျခင္းျဖစ္သည္။"အာန"မွာ
"ထြက္ေလ"၊ "အပါန"မွာ "၀င္ေလ"၊ အာနႏွင့္ အပါန ေပါင္းလိုက္သည့္အခါ
အာနာပါန ျဖစ္သြားသည္။ ထြက္ေလ၊ ၀င္ေလကို သတိကပ္ၿပီးသတိပ႒ာန္
ပြားမ်ားေနလွ်င္ ကာယာ ႏုပႆနာ သတိပဌာန္၊ "အာနာပါနပဗၺ"ျဖစ္သည္။
ထြက္ေလ၊ ၀င္ေလကို သိေနလွ်င္ပင္ သမာဓိအား ေကာင္းလာပါေတာ့သည္။
ထိုင္ပံုထိုင္နည္း (သီးသန္႔တရား ထိုင္နည္းစာရြက္ရွိသည္)
စနစ္တက်သင္ၿပီးလွ်င္ ခႏၶာကိုယ္ကို တာရွည္ထိုင္ႏိုင္သည့္
အေနအထားျဖစ္ေအာင္ လုပ္ယူရမွာ ျဖစ္သည္။ တရားအားထုတ္သူ၏ ခႏၶာကိုယ္မွာ
ဓာတ္ႀကီး(၄)ပါးႏွင့္ ေပါင္းစပ္ထားသည္။ ဓာတ္(၄)ပါးတို႔အခ်င္းခ်င္း
တစ္ပါးႏွင့္တစ္ပါး ဒြန္တြဲ၍ လြန္ဆြဲရာကေန အားၿပိဳင္လာၿပီး
အားႀကီးသည့္ ဓာတ္တစ္ပါးက ဦးေဆာင္တက္လာသည့္အခါ
၎ဓါတ္၏
မူပိုင္သဘာ၀လကၡဏာမ်ားေပၚလာသည္။
ေျခေထာက္ထံုက်င္လာလွ်င္ "ပထ၀ီ ဓာတ္၏ သဘာ၀လကၡဏာ"၊ တင္ပါးပူလာလွ်င္
"ေတေဇာ"၊ ရင္ဘတ္ကၾကပ္လာလွ်င္ "အာေပါ"၊ ခႏၶာကိုယ္က လႈပ္ရမ္းလာလွ်င္
"၀ါေယာ"ျဖစ္သည္။ ထိုဓာတ္ေလးပါး "ေဖာက္ျပန္ျခင္း"ကို
"ငါ့ေျခေထာက္ထံုတယ္" လို႔မွတ္ေနသမွ် အပါယ္ဆင္းမည္ျဖစ္သည္။ "ငါ"သည္
မိစၦာဒိ႒ိ၊ "ေျခေထာက္"သည္ မိစၦာဒိ႒ိ၊ "ထံုနာတာ"သည္လည္း မိစၦာဒိ႒ိ၊
စုစုေပါင္း မိစၦာဒိ႒ိ သံုးထပ္ကြမ္းႏွင့္ အမွတ္မွားေနသမွ် အပါယ္ဆင္းမည္ျဖစ္သည္။
ထိုကဲ့သို႔
"ေျခေထာက္ထံုတယ္၊ တင္ပါးပူတယ္၊ ရင္ထဲၾကပ္တယ္၊ မ်က္ႏွာယားတယ္"
စသည္တို႔ကို "ေ၀ဒနာ"ဟု တစ္လံုးတည္းမွတ္ေနျခင္းသည္ ဘုရားရွင္
ေခၚေ၀ၚသမုတ္ခဲ့သည့္ "၀ိဇၨာမာနပညတ္"ျဖစ္ၿပီး
"ေ၀ဒနာသညာ"ေပးသည္ဟုေခၚသည္။ ေ၀ဒနာတစ္လံုးတည္းမွတ္လုိက္သည့္အခါ ေျခ
ေထာက္ထံုလည္း ေ၀ဒနာ၊ တင္ပါးပူလည္း ေ၀ဒနာ၊ လႈပ္လာတာလည္း ေ၀ဒနာ၊
ရင္ဘတ္ၾကပ္တာလည္း ေ၀ဒနာ၊ ေ၀ဒနာ တစ္လံုးတည္း မွတ္ရမည္။
ထိုကဲ့သို႔ပင္ ဒြာရ ေျခာက္ပါးမွ ျမင္ျခင္း၊ ၾကားျခင္း၊ နံျခင္း၊
အရသာရွိျခင္း၊ ထိျခင္း၊ သိျခင္း အားလံုး ကိုလည္း ေ၀ဒနာဟုမွတ္ရမည္။
ခႏၶာကိုယ္၏ မည္သည့္ေနရာက ေဖာက္ျပန္သည္ျဖစ္ေစ အားလံုးတို႔
ေ၀ဒနာပင္ ျဖစ္သည္။
ထုိ ေ၀ဒနာတစ္လံုးတည္းအေပၚမွာ တစ္စိတ္ထဲတည္ေအာင္ ထားလိုက္ျခင္းသည္ "သမထ"ပင္
ျဖစ္သည္။ ၀ိပႆနာ မကူးေသးေပ။ထိုကဲ့သုိ႔ တစ္စိတ္ ထဲက်လာျခင္းကို
"ဧေကာဓေမၼာ" "ဧကဂၢတာ"က်သည္ဟုေခၚသည္။ ထိုေ၀ဒနာကိုေစာင့္ၾကည့္သည့္အခါ တျဖည္းျဖည္းႏွင့္ ၾကမ္းတက္လာကာ ေ၀ဒနာ၏အစ၊
ေ၀ဒနာ၏ အလယ္၊ ေ၀ဒနာ၏ အဆံုးကို ေတြ႔ေပမည္။ ေ၀ဒနာ တက္လာလွ်င္
"အာနာပါနစ်ာန္" ႐ႈတာေလးကို တင္ေပးျခင္းျဖင့္ ေ၀ဒနာေပၚမွာသည္းခံၿပီး ႐ႈမွတ္ရမည္ျဖစ္သည္။ တခ်ဳိ႕က ေ၀ဒနာကိုေၾကာက္ၿပီး
ျဖဳတ္ပစ္ခ်င္စိတ္ေပၚလာသည္။ ေ၀ဒနာတက္လွ်င္ အရွဴကိုတင္ေပးၿပီး၊ ေ၀ဒနာ
က်လွ်င္ အရွဴကိုေလွ်ာ့ေပးရမည္ျဖစ္သည္။
ထိုကဲ့သို႔ပင္ ေ၀ဒနာ တစ္လံုး၏ အစၿပီးအလယ္၊ အလယ္ၿပီးအဆံုး၊
ျဖစ္ၿပီးတည္၊ တည္ၿပီးပ်က္၊ ပါဠိလုိ ဥပါဒ္၊ ႒ီ၊ ဘင္ (ျဖစ္/တည္/ ပ်က္)ျဖစ္ၿပီး ပ်က္သြားတာေလးကို
ေတြ႔လာလိမ့္မည္။ တစ္ထိုင္တည္းႏွင့္ ေတြ႔ႏိုင္သည္။
ျဖစ္သေဘာ ပ်က္သေဘာကို ေတြ႔သြားသည့္ ေယာဂီသည္ ၀ိပႆနာဉာဏ္ရရွိၿပီး
႐ႈမွတ္လို႔ အပ်က္ တစ္ႀကိမ္ေတြ႔ေသာ ပုဂၢိဳလ္သည္ စိတၱသခၤါရ
တစ္ႀကိမ္ခ်ဳပ္ေသာပုဂၢိဳလ္ျဖစ္ၿပီး ဥဒယဗၺယဉာဏ္ဆိုသည့္ ၀ိပႆနာ ဉာဏ္
ရရွိသည့္အတြက္ ယခုတစ္ဘ၀အတြက္ အပါယ္တံခါးပိတ္ သြားပါသည္။
တစ္ထိုင္တည္းႏွင့္ျဖစ္ျခင္းသေဘာ ပ်က္ျခင္းသေဘာကို ျမင္သြားသည္ႏွင့္
- အပါယ္တံခါးပိတ္ပါသည္။
ထို႔ေၾကာင့္ ေယာဂီအေပါင္းတို႔လည္း ဓမၼ၏ပင္ကုိယ္သတၱိကိုသိၿပီး၊
အပါယ္က်ေရာက္ပံုကို သိရွိၿပီး၊ လူ႔ဘ၀ရခဲလွျခင္း၊
အပါယ္က်ေရာက္ပံုကို သိရွိၿပီး၊ လူ႔ဘ၀ရခဲလွျခင္းအေၾကာင္းကို
နားလည္သေဘာေပါက္ကာ ၀ိပႆနာ အားထုတ္သင့္သည့္ အေၾကာင္းရင္းကို
ေတြ႔ရွိၿပီး အပါယ္ေဘး ကေန လြတ္ ေျမာက္ေအာင္ ႀကိဳးစား ၾကဖို႔
အထူးတုိက္တြန္းလိုက္ရပါသည္။ အပါယ္ပိတ္ၿပီးေနာက္ ၀ိပႆနာ
ဉာဏ္စဥ္အဆင့္ဆင့္ ရင့္သန္လာၿပီးေနာက္ ေ၀ဒနာ တစ္လံုး၏
ျဖစ္ပ်က္ျမင္ရာမွ ျဖစ္ပ်က္မုန္းလာၿပီး ေနာက္ဆံုး
ျဖစ္ပ်က္ဆံုးသည့္အခ်ိန္တြင္ ေ၀ဒနာသညာ မွတ္ေနရာမွေ၀ဒနာပညာ
ျဖစ္လာကာသေဘာ ဆိုက္ေလေတာ့သည္။
ေ၀ဒနာ ဆိုသည္မွာ " ခံစားမႈ ဆိုေသာသေဘာ" ဟု ထိုးထြင္းသိျမင္ျပီး
ပရမတၱသေဘာ ဆိုက္လာကာ အသိထူးရရွိသြားျခင္းျဖစ္သည္။
"ဒုကၡလကၡဏာ"ကို "ဣရိယာပထ"က ဖံုးထားသ၍ "ေဒါသ"ျဖစ္ေပၚေနမည္ျဖစ္လို႔
"ဣရိယာပထ"(သြား၊ ရပ္၊ ထိုင္၊ ေလ်ာင္း)ကို လံုး၀မျပင္ ေတာ့ဘဲ
ဒုကၡလကၡဏာကို ထင္ရွားေအာင္ ႐ႈမွတ္ၿပီး
"ဒုကၡလကၡဏာ"အေၾကာင္းကုန္စင္ေအာင္ သိျမင္သြားမွသာလွ်င္
"ပုဂၢလပညတ္"ႏွင့္ "နာမပညတ္"ကို ပယ္ၿပီး ေအာက္သံေယာဇဥ္
(၃)ပါးျဖစ္ေသာ မိစၦာဒိ႒ိ (အယူမွား အမွတ္မွားျခင္း)၊ ၀ိစိကိစၦာ
(ယံုမွားသံသယျဖစ္ျခင္း)၊ သီလဗၺတ ပရာမာသ (အက်င့္အေပၚတြင္
မွားယြင္းေသာ သံုးသပ္ျခင္း)တုိ႔ကို အၿပီးတိုင္ ပယ္သတ္ၿပီးေသာ
ပုဂၢိဳလ္သည္ ေသာတာပန္ (ပထမမဂ္က်ေသာ ပုဂၢိဳလ္) ျဖစ္ေပသည္။
ထို႔ေနာက္ တစ္မဂ္ၿပီးတစ္မဂ္ ျမင့္သထက္ျမင့္ေအာင္
ဆက္လက္႐ႈမွတ္နည္းကို ပူးတြဲပါ အရိယာပုဂၢိဳလ္ ျဖစ္ပံုဇယားတြင္
ေလ့လာ႐ႈမွတ္ ျခင္းျဖင့္ အပါယ္ပိတ္သည့္အျပင္ နိဗၺာန္ ထိတိုင္
မ်က္ေမွာက္ျပဳႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားၾကပါစို႔ဟု တုိက္တြန္းရင္း
နိဂံုးခ်ဳပ္အပ္ပါသည္။
|
အရိယာပုဂၢိဳလ္ျဖစ္ပံု. |
လကၡဏာ (၄)ပါး
အနိစၥ |
ဖံုးထား
သႏၲတိ |
ျဖစ္ေပၚ
မာန |
ပညတ္ပယ္
သႏၲတိ
(သံေယာဇဥ္(၁၀)ပါးစလံုးပယ္) |
အရိယာပုဂၢိဳလ္
ရဟႏၲာ |
| အနတၱ |
ဃန |
ေမာဟ |
ဃန
(ေအာက္သံေယာဇဥ္(၅)ပါးပယ္) |
အနာဂါမ္ |
|
အသုဘ |
သုဘ |
ေလာဘ |
သ႑န
(အလယ္သံေယာဇဥ္ (၂)ပါး ေခါင္းပါးၿပီးေအာက္သံေယာဇဥ္ (၃)ပါးပယ္)
|
သကဒါဂါမ္ |
|
ဒုကၡ |
ဣရိယာပထ |
ေဒါသ |
ပုဂၢလ/နာမ
(ေအာက္သံေယာဇဥ္(၃)ပါးပယ္) |
ေသာတာပန္ |
|
